Met de hele bups naar de Ardennen

We gingen met mijn schoonfamilie een weekendje weg naar de Ardennen. Mijn lief, zijn ouders, zijn zus en zwager, ik en de kinderen, met z’n allen in één huisje. En dat vond ik best een beetje spannend. Niet alleen omdat het Mijn Eerste Weekend Weg Met De Schoonfamilie was (altijd een flinke vuurdoop), maar ook omdat dit de eerste keer was dat wij als nieuw systeem (van stiefcoach Suzan leerden wij dat wij met z’n vieren niet een gezin zijn, maar een systeem) in een grotere samenstelling zouden fungeren. En ik was heel benieuwd hoe dit zou uitpakken!

Lang verhaal kort: dat pakte prima uit.  Gelukkig is mijn schoonfamilie heel lief, hartelijk én gemakkelijk, dus het is sowieso geen straf om een weekendje met ze op pad te gaan. Lekker druk, dat wel. En ook een beetje gek af en toe. Dat begon al direct bij aankomst. Na een lange maar redelijk vlekkeloze reis (zeker vergeleken met hetzelfde stuk dat we een jaar eerder ook reden op weg naar Frankrijk was dit een ware verademing, dankzij de ontdekking van Nick & Simon, hoera!) kwamen we aan in het huisje, en moesten de kamers verdeeld worden. Automatisch ging ik me ook bemoeien met de kamer van Mini en Maxi, toen ik ineens dacht: is dat wel aan mij? Hebben de ouders van mijn lief daar eigenlijk niet de regie over, aangezien zij dit huisje gereserveerd hebben? (Ik ben er redelijk van overtuigd dat ik die afweging niet zou maken als het mijn eigen kinderen waren, omdat ik me dan zou beroepen op een zekere moederauthoriteit).

De rest van het weekend ervoer ik meerdere varianten op ditzelfde thema. De kinderen gaan namelijk om de week een middag naar opa en oma, en dus hebben zij ook een ‘actieve band’ met ze. In deze setting werd ik me ineens heel bewust van mezelf op het moment dat ik met de kinderen bezig was, met name als dat opvoedend van aard was. Aan tafel bijvoorbeeld, of tijdens het spelletjes doen. Regelmatig betrapte ik me dan op de gedachte wat mijn schoonmoeder/schoonvader/schoonzus/ zwager er van zou vinden dat ik dit of dat tegen de kinderen zei. Was dat eigenlijk wel aan mij, of was het logischer/vanzelfsprekender/beter als hun opa of oma als tweede opvoeder diende naast hun eigen vader? Wat daar denk ik ook bij meespeelde is dat mijn schoonfamilie natuurlijk jarenlang getuige is geweest van De Ex in haar moederrol. Sterker nog, mijn schoonzus is nog steeds goed bevriend met haar, en ziet haar dus nog steeds regelmatig, al dan niet met de kinderen erbij. Zou het voor hen niet heel gek zijn om mij dan ineens te zien ‘moederen’ over Mini en Maxi (zelfs als ik dat tot een minimum beperkte), waar zij jarenlang de echte moeder dat hebben zien (en nog steeds zien) doen?

Dit soort overpeinzingen maakten dat ik mijn acties en uitspraken allemaal zeer zorgvuldig afwoog, en me dus heel bewust was van alles wat ik deed. Niet dat ik daar veel last van had hoor – ik heb verder een heel gezellig en relaxed weekend gehad – maar een beetje gek voelde het wel. Ik weet dat dit voornamelijk in mijzelf zit, want het hele weekend heb ik niet één afkeurende blik of opmerking gekregen van mijn schoonfamilie. Het zou dus zomaar kunnen dat ik weer eens te veel over de dingen nadenk. 🙂 (Maar hee, als ik dat niet deed had ik geen stof voor dit blog, nietwaar?)

Er was nog één dingetje dat me opviel dit weekend. En dat was dat de kinderen (en dan met name Mini) veel meer naar hun oom en tante toetrokken dan naar ons. Op zich niet gek (en juist leuk aan zo’n weekend, dat ze ook even bij andere volwassenen terecht kunnen, en die zijn dan natuurlijk ook een stuk interessanter), maar ik merkte wel dat Mini voor bepaalde dingen naar haar familie toetrok die ze met mij nog niet doet. Even lekker tegen haar tante aanleunen op de bank bijvoorbeeld. Of bij haar oom op schoot. Of bij opa of oma. Eigenlijk bij iedereen dus, behalve bij mij. Rationeel gezien snap ik dat best, maar gevoelsmatig steekt dat toch een beetje: blijkbaar voelt ze dus nog niet zo’n band met mij dat ze daarmee op haar gemak is. En juist in zo’n wat groter gezelschap is dat best confronterend.

Advertenties

Flying Solo

Onlangs bereikte ik weer een nieuwe stiefmoedermijlpaal: mijn eerste hele dag alleen met de kinderen. Ik had ze wel eens eerder alleen gehad, maar dan hooguit voor een paar uurtjes: een keertje van school halen of ze opvangen als mijn lief even ergens naartoe moest. Maar een hele dag van begin tot eind, dat nog nooit.

Nu was er een mooie gelegenheid voor. De kinderen hadden nog vakantie. Ik was vrij. Mijn lief moest voor zijn werk gruwelijk vroeg de deur uit, en vroeg of ik de kinderen dan naar de BSO wilde brengen. In plaats daarvan stelde ik voor dat ik die dag met ze thuis zou blijven. Ik was immers vrij, en ik weet dat hij het niet fijn vindt om de kinderen tijdens hun vakantie een hele dag bij de BSO onder te brengen. Bovendien leek het me een mooie gelegenheid om de band met ze te verstevigen.

Wel vroeg ik mijn lief om mijn dag met hen bij ze aan te kondigen als een alternatief voor een dag BSO, en niet als een alternatief voor een dag met hem. Ik had namelijk bedacht dat als een dagje met mij als upgrade van de BSO gezien werd in plaats van een downgrade van een dag met papa, ik niet al meteen met 1-0 achter zou staan… Jaja, als stiefmoeder denk je overal over na! (Or is it just me??) Aldus geschiedde, en ze accepteerden het zonder morren. De avond ervoor bereidde mijn lief ze nog even voor, dat hij weg zou zijn als ze wakker werden en dat ik met hen thuis zou blijven. Daarop vroeg Mini of ze dan ook met vragen bij mij terecht konden, of dat ze dan naar zijn werk moesten komen. Hmmm. We zijn er dus nog (lang) niet.

Gelukkig verliep de dag in goede harmonie. Kettingen maken, samen boodschappen doen en lunchen, koekjes bakken, met de trein spelen, en dat allemaal zonder (extreme) ruzies, drama of gebroken botten. En ik was niet eens helemaal kapot en uitgeblust aan het eind. Helemaal geen slechte score voor een eerste dag solo! En toch…
Kennen jullie die scene uit de film You’ve got Mail, waarin Tom Hanks met zijn kleine neefje en nichtje (ook al zijn ze technisch gezien zijn oom en halfzusje, want de nieuwe lichting kinderen van zijn opa en vader) op stap gaat in New York? Een kleurrijke montage van gezellige activiteiten: kermis, vissen kopen, een bezoekje aan de boekwinkel, en één en al jolijt. Nou ja, dat is dus ook zo’n beetje het beeld dat ik had van mijn eerste dag alleen met de kinderen. Ik wilde me van mijn beste kant laten zien, zodat ze met eigen ogen konden aanschouwen dat ik ook best leuk ben. Eigenlijk wilde ik een soort suikertante voor ze zijn, die ze door en door verwent en waar ze helemaal hyper en high van thuiskomen. Maar dat ben ik natuurlijk niet – ik ben hun stiefmoeder. Uiteindelijk was ik dus toch een groot deel van de dag aan het bijsturen, corrigeren en dirigeren, alleen al om broeder- en zusterlijke ruzies te voorkomen. En om er voor te zorgen dat ze eerst hun speelgoed opruimden voordat ze aan iets nieuws begonnen. En hun bord leegaten. En al die anderen dingen waar je als (stief)ouder de hele dag op let.

Gelukkig was mijn lief bereid om die avond toen hij thuis kwam uitgebreid te luisteren naar al mijn belevenissen. Bovendien gaf hij me (door zijn woorden en zijn knuffels) het gevoel dat het een hele prestatie was, een dag alleen met de kinderen, en dat ik dat toch maar mooi voor elkaar gebokst had. En zo sloot ik deze spannende dag toch met een heel goed gevoel af.

To Opvoed or not to Opvoed? – Deel 2

Eén van de voornaamste lessen die ik heb geleerd op de Stiefouder in gesprek-avond was vrij simpel: spring er niet te veel bovenop als stiefmoeder. Houd, met name in het begin, voldoende afstand, en laat het echte opvoeden aan de echte ouder over. Hmmm, precies wat ik dus níet had gedaan tijdens de vakantie… Maar ik moet zeggen, dit advies voelde wel als een opluchting: “Oh gelukkig, ik hoef dus nog niet over alles een mening en idee te hebben! Ik mag me nog even op de achtergrond houden.” Best prettig, want ongemerkt was het al als een hele verantwoordelijkheid gaan voelen, het mee-opvoeden van kinderen die ik eigenlijk pas een paar maanden kende.

In de praktijk was het wel weer even terugschakelen, want blijkbaar had ik me die rol van mede-opvoeder toch al heel snel eigen gemaakt. Nu deed ik bewust weer een stapje terug, en liet het opvoeden weer (vrijwel) helemaal aan mijn lief over. Dat leverde soms wel weer grappige situaties op, waarbij ik hem non-verbaal of mompelend uit mijn mondhoek duidelijk probeerde te maken wat ik zag gebeuren, en of hij even kon ingrijpen… Maar het was wel zo duidelijk voor ons allemaal, en met name voor de kinderen: papa geeft opdrachten, en papa corrigeert waar nodig. Dus hoefde ik alleen maar gezellig mee te doen in het gesprek, eigenlijk ook wel een fijne rol om te hebben. Zeker als beginnende stiefmoeder!

Soms had ik de indruk dat het de kinderen ook al opviel dat ik ineens weer minder ‘aanwezig’ was. Dan keken ze me vanaf de overkant van de tafel aan met zo’n vorsende blik: wat vind jij er eigenlijk van? Of een aftastende blik: zou ze dit wel goed vinden? Nu heb ik de pech dat ik van mezelf een tamelijk streng gezicht heb. (Als in: wanneer ik mijn gezicht ontspan is het net of ik boos kijk – oh, hoe vaak heb ik niet gewenst dat dat anders was, als een grapjas in de kroeg weer eens naar me riep “dat ik niet zo boos moest kijken”! Maar dat terzijde.) Dus als ik gewoon aan tafel zat, minding my own business, en ik kreeg zo’n aftastende blik van de overkant, dan was ik me er ineens erg van bewust dat ik wel even vriendelijk moest kijken. Want ik wilde natuurlijk wel overkomen als lief, aardig en gezellig en de kinderen niet de indruk geven dat ik streng aan het kijken was terwijl dit helemaal niet de bedoeling was…

Die blikken deden mij dan ook afvragen of ik niet te hard van stapel was gelopen tijdens de vakantie, en of ik daarmee niet onherstelbare imagoschade had aangericht voor mezelf. Je weet niet wat kinderen bijblijft, en wie weet kan één incident waarin je ze net te streng aanpakt hen wel in het geheugen gegrift staan en de toon zetten van hoe ze eígenlijk tegen je aankijken, ook al gaat het ogenschijnlijk prima. (Tsja, en probeer dan nog maar eens ontspannen-en-in-het-moment te blijven, als je dat soort gedachten hebt.) Des te opgeluchter ben ik dat ik op tijd het advies heb gekregen om een stapje terug te doen. Zo konden Mini en Maxi langzaam aan mijn aanwezigheid gaan wennen, zonder dat we ons allemaal druk hoefden te maken over hoe om te gaan met mij in een opvoedende rol!

To Opvoed or not to Opvoed?

Na de vakantie met de kinderen kwam ik tot de conclusie dat ik er al met al redelijk zonder kleerscheuren vanaf was gekomen, maar dat ik het wel een behoorlijk heftige vuurdoop vond. Een vuurdoop die enorm veel nieuwe vragen en vraagstukken met zich mee bracht bovendien. Vragen die met name betrekking hadden op mijn rol  in het geheel. Ik merkte namelijk dat ik tijdens de vakantie erg mijn best deed om mijn lief te ondersteunen bij de opvoeding. Er waren nog best veel zaken die aandacht behoefden (moeilijk doen over het eten en meteen beginnen met huilen zodra er iets niet naar de zin was, om maar even twee voorbeelden te noemen), en hij gaf aan dat hij het best lastig vond om de juiste tussenvorm te vinden tussen streng en meegaand.

Nu ben ik in mijn privé-leven omringd door orthopedagogen, ontwikkelingspsychologen en andere figuren die zich voor hun werk dagelijks met kinder- en opvoedkwesties bezighouden, dus zo links en rechts had ik daar al één en ander van meegekregen. Het lukte me daarom (én omdat ik het natuurlijk ‘van een afstandje kon bekijken’) redelijk makkelijk om te zien wat er zich zoal afspeelde tussen vader en kinderen. ’s Avonds als de koters in bed lagen hadden mijn lief en ik het er dan over, en hij stond gelukkig – en dat is één van de dingen die ik het meest in hem bewonder als het gaat om het omgaan met mijn stiefmoederschap – heel erg open voor mijn feedback en ideeën.

De enige valkuil daarbij is dat ik hem zo graag wilde helpen en steunen, dat ik me dus voor ik het wist opwierp als een soort Supernanny. Die het liefst alles in één vakantie wilde ‘fixen’. En dat ging natuurlijk niet. Het moet gezegd, de bovengenoemde voorbeelden van het omgaan met eten en omgaan met huilen-om-niets zijn allebei in de korte duur van de vakantie radicaal verbeterd, alleen maar omdat wij duidelijke afspraken hadden gemaakt, duidelijke grenzen stelden en daar samen één lijn in trokken. Maar dat betekende ook dat ik me toch ook al flink ‘manifesteerde’ naar de kinderen toe, door streng te zijn of te corrigeren waar hun vader dat moeilijk vond of iets over het hoofd zag. En dat riep achteraf weer allemaal vraagtekens en twijfels bij mezelf op: liep ik niet te hard van stapel? Zouden ze me nou niet alleen maar streng vinden? Gingen ze me nu niet juist zien als de boze stiefmoeder?  (Dat laatste werd nog eens extra versterkt toen ik Mini een keer jammerend tegen Maxi hoorde zeggen: “Dat durf ik niet! Straks wordt ze weer boos!” – die kwam wel even aan…)

Een lastig dilemma dat later vaker de kop op zou steken begon zich in die vakantie langzaam te vormen: to Opvoed or not to Opvoed? Wanneer help je je partner met corrigeren en opvoeden en wanneer laat je het aan hem over? Tot waar en niet verder?