Het Grote Gemis

De rol van stiefmoeder kent een aantal aspecten waar je misschien niet meteen aan denkt en die ook niet veel belicht worden in wat ik tot nu toe gelezen heb over het stiefmoederschap. Het omgaan met de ex is zo’n aspect. Het Grote Gemis ook. Ik heb het dan natuurlijk over het grote gemis dat mijn vriend ervaart als de kinderen bij hun moeder zijn en hij ze een week lang niet ziet. De mening van anderen over dit onderwerp is sterk verdeeld: sommigen zien het als een luxe, dat hij en wij om de week een hele week voor onszelf hebben, om in alle vrijheid te doen (en te laten) wat we willen. Anderen spreken regelmatig uit dat ze zich niet kunnen voorstellen hoe het is om hun kind(eren) om de week een hele week te moeten missen, en dat ze niet weten of ze het wel zouden kunnen.

Voor mij is het vooral lastig om mijn lief op de juiste wijze en frequentie te steunen als het gaat om het missen van zijn kinderen. Aangezien ik zelf geen kinderen heb, kan ik me namelijk met de beste wil van de wereld niet voorstellen hoe het écht is. Natuurlijk probeer ik me zo goed mogelijk in te leven in zijn situatie en kan ik me indenken dat het ontzettend moeilijk is om steeds weer voor een week afscheid te moeten nemen van je kinderen. Maar hoe hard ik het ook probeer, me 100% verplaatsen in zijn situatie gaat niet, gewoonweg omdat ik zelf nou eenmaal geen moeder ben.

Wat ik bovendien een ingewikkeld vraagstuk vind, is in hoeverre ik hem hier naar moet vragen. Zo waren we onlangs voor het eerst 2,5 week met zijn tweeën op vakantie, en zag hij dus bijna drie weken zijn kinderen niet. Een hele lange periode, zelfs voor een co-ouder. Nou is mijn lief net als de meeste mannen geen groot fan te koop lopen met zijn emoties, en dus is het voor mij een beetje vissen hoe dit hem afging. En of hij juist wel of juist niet behoefte had om tijdens de vakantie over zijn kinderen te praten.  Dus af en toe gooide ik wel een balletje op, maar dat viel vaak weer net zo snel naar beneden…

Nadat ik hier in de loop van de vakantie regelmatig mee geworsteld had was mijn oplossing uiteindelijk redelijk eenvoudig: toetsen. Toen we terugkwamen van vakantie gingen we nog dezelfde avond even bij zijn ex langs om de kinderen te zien. Ik merkte dat hij dit toch best moeilijk vond, maar kon er niet de vinger op leggen waarom. In de auto terug vroeg ik hoe hij het vond, en ook daar was hij kort en bondig over. Hij wuifde het toch weer een beetje weg. En dus heb ik bij hem getoetst wat hij van mij verwacht in dit soort situaties. Daarbij heb ik hem uitgelegd dat ik het best moeilijk vind om hierin de juiste houding te bepalen. Ik wil hem immers de kans en ruimte geven om er over te praten, maar wil het niet erger maken door wonden verder open te rijten. Ik wil er voor hem zijn, maar hem niet pushen om er over te praten. Maar tegelijkertijd ben ik bang dat hij soms een beetje aan zijn eigen gevoelens voorbij gaat en dat lijkt me ook niet goed. Kortom: hoe ga ik hier mee om?

Door dit zo aan hem voor te leggen kregen we een kort maar goed gesprek over wat hij van mij verwacht en ik van hem, en is mijn rol op dit vlak weer wat duidelijker. (Kort samengevat: fijn als je er af en toe naar vraagt, ik zit er alleen inderdaad niet altijd op te wachten om er over te praten, en misschien moet je daar soms doorheen pushen.) Een mooi voorbeeld van hoe dingen bespreekbaar maken al meteen meer rust en ruimte kan geven! En hopelijk kan ik door deze afspraken in de praktijk te brengen Het Grote Gemis af en toe een heel klein beetje kleiner maken. Dat zou ik fijn vinden.

Advertenties

Het familieweekend

Dit weekend stond er weer iets spannends op de agenda: het familieweekend van mijn moeders familie. Eén keer per jaar brengen wij een weekend samen door met alle ooms, tantes, neven en nichten én hun kinderen. Een grote, gezellige familie, en doorgaans een drukke bende, zo’n weekend.

Vorig jaar had mijn lief de kinderen niet tijdens het familieweekend, en eigenlijk kwam dat wel goed uit. Kon hij eerst even zelf aan mijn grote familie wennen zonder dat hij zich meteen ook om de kinderen hoefde te bekommeren. 🙂 Dit jaar had hij de kinderen wél, en ook dat kwam goed uit. Ik was er namelijk wel aan toe om ook in dat opzicht de volgende stap te zetten, en aan mijn familie te laten zien welke twee kinderen er nu langzamerhand een beetje bij mij begonnen te horen.

Helaas stond de ex in eerste instantie niet te juichen over onze plannen. Maxi had dit weekend namelijk een voetbalwedstrijd, en zij vond het geen goed idee dat hij deze zou missen voor een familieweekend van een familie “die niet eens zijn familie was”. Oei. Daar gaan we, dacht ik. Dit zijn de vage, grijze gebieden, waar je met z’n allen heel zorgvuldig je weg in moet zien te vinden. Immers, voor mij beginnen ze al wel langzaam bij mij te horen, en ik bij hen. En mijn familie hoort bij mij, en zal dus ook stukje bij beetje deel gaan uitmaken van hun leven. Weliswaar in een lage frequentie, maar toch. Natuurlijk wordt het nooit ‘echt’ hun familie, dat begrijp ik ook wel. En ik snap ook wel dat hun moeder moeite heeft met het idee dat een voor haar vreemde familie in het leven komt van haar kinderen. Maar om dat zo uitgesproken te horen vond ik toch wel een beetje lastig.

Gelukkig zijn mijn lief en zijn ex er uiteindelijk goed uit gekomen en konden Mini en Maxi er toch het hele weekend bij zijn. En gelukkig werden ze heel hartelijk ontvangen door al die ooms en tantes en neven en nichten én hun kinderen. Alsof het de normaalste zaak van de wereld was dat zij er nu ook bij hoorden – en misschien was dat het voor hen ook wel. De kinderen zelf hebben zich ook prima vermaakt. Lekker ravotten in het bos met andere kinderen, laat naar bed en op avontuur door een groot huis met allemaal kamers: what’s not to like? Dat daar dan allemaal mensen omheen liepen die ze niet kenden en die schijnbaar familie van me waren, namen ze ter kennisgeving aan.

Wat ik zelf een mooi neveneffect vond aan dit weekend is dat het mijn relatie met de kinderen op een bepaalde manier opnieuw definieerde. Veel van mijn neven en nichten hadden kinderen rondlopen, en nu ik ook ineens. Een soort van dan. In de ogen van mijn familie waren Mini en Maxi in elk geval de verantwoordelijkheid van mij en mijn lief, en dus wendden ze zich ook tot mij als er iets met ze was. En Mini en Maxi deden dat zelf ook! Waar ik vorige week nog ongeveer de laatste keus was, na papa, oma, opa, tante en oom, was ik in deze omgeving ineens de persoon bij wie ze zich vertrouwd voelden. Naar wie ze toekwamen als er iets was, of als ze iets nodig hadden. En ik moet zeggen, dat voelde best fijn.

De belangenbalans

Een vraagstuk waar ik me als stiefmoeder steeds bewuster van word – naarmate er zich meer situaties voordoen waarbij dit fenomeen de kop opsteekt – is de ‘belangenbalans’. Hoe balanceer je als stiefmoeder ieders belangen, zonder daarbij de jouwe over het hoofd te zien?

Schijnbaar vindt er bij de geboorte van je kind bij iedere ouder een soort automatische verschuiving van het universum plaats, waarbij jouw belangen ineens niet meer voorop staan: vanaf het moment dat je je baby in je armen houdt, is hij of zij het allerbelangrijkste in de hele wereld en komt de rest – inclusief jezelf – pas later. Ik zeg schijnbaar, want zelf ben ik geen moeder en heb ik dat gevoel dus nog niet ervaren. En daar zit ‘m denk ik één van de knelpunten van het stiefmoederschap: ineens kom je in een situatie terecht waarin regelmatig belangeloosheid van je gevraagd wordt, maar die belangeloosheid zit niet zo biologisch in je geïmpregneerd dat dat vanzelf gaat. Als stiefouder moet je daar, elke keer weer, bewust voor kiezen.

Je komt dus als het ware in een spoedcursus onzelfzuchtigheid terecht. Geen verkeerde les om te leren (stiefmoeder of niet), maar je mag best weten dat ik daar af en toe wel eens moeite mee heb. Ik heb me immers het grootste deel van mijn leven alleen om mezelf hoeven bekommeren, dus dan is het best even schakelen als je ineens de belangen van je partner, zijn kinderen én zijn ex ook mee moet wegen. Ik realiseer me dat het vrij egoïstisch klinkt (“Jakkes! Nou mag ik niet alleen maar aan mezelf denken!”), maar als ik heel eerlijk en kritisch naar mezelf kijk, voelt het soms wel zo. Het is toch best even schakelen soms. En dan wens ik wel eens dat ik dat biologische steuntje in de rug had dat dat nét wat makkelijker zou maken.

Dat gezegd hebbende is het wel zo dat ik op die belangenbalans mezelf vrijwel altijd achteraan zet. Het kinderfeestje dat we onlangs hadden is daar een mooi voorbeeld van. In het grotere geheel van de kinderen, hun beide ouders en mezelf vind ik dat mijn eigen belangen in zo’n situatie als laatste komen. En in veel andere situaties met alleen de kinderen en mijn lief ook. Als we bijvoorbeeld ’s avonds eindelijk lekker met zijn tweetjes op de bank zitten na een drukke dag met de kinderen, en Mini meldt zich drie keer in een uur (omdat haar kussen niet goed ligt, ze haar beer niet kan vinden en ze dorst heeft), dan springt mijn lief meteen in de houding om haar te troosten, opnieuw in te stoppen en uitgebreid welterusten te wensen. En dat is voor mij best even slikken, terwijl ik achterblijvend op de bank met mijn vingers zit te trommelen tot hij terug is. Zij hebben de hele dag al zijn aandacht gehad, mag de avond dan even ónze tijd zijn? Maar ook al is dat wat ik voel, ik zet dat meteen opzij, omdat ik vind dat haar belangen voor gaan. En dan die van hem. Dus als zij dan aandacht vraagt, en hij vindt het belangrijk om die te geven, dan slik ik mijn teleurstelling of frustratie weg en zeg ik in mijn hoofd mijn stiefmoedermantra op: “dat hoort er nou eenmaal bij, so suck it up!”.

Maar nou komt de catch. Als ik dit té vaak doe, dan gaat het op een gegeven moment mis. Dan krijg ik eens in de zoveel tijd plotseling een verschrikkelijke huilbui waarbij ineens heel veel verdriet en frustratie naar boven komt. En daardoor kom ik er achter dat ik mezelf blijkbaar net iets te vaak onderaan de belangenbalans heb gezet en dus zonder het door te hebben mijn eigen grenzen overschreden heb. Dit is me in mijn eerste jaar als stiefmoeder een keer of vijf overkomen, en elke keer diende het als een moment van reflectie met mezelf en mijn lief. Gelukkig zijn dat steeds hele fijne gesprekken geweest, waarbij mijn lief mij op het hart drukte dat ik het heus wel eens te veel mag vinden, dat ik heus niet alles leuk hoef te vinden en dat ik vooral ook af en toe nee moet zeggen. Dat probeer ik vervolgens weer met hernieuwde moed, en gelukkig begint dat langzamerhand zijn vruchten af te werpen. De ‘stiefmoedercrisissen’ liggen steeds verder uit elkaar, omdat het steeds beter lukt om mezelf op de juiste plek op de balangenbalans te zetten. En toch is dat nog steeds niet vooraan: cursus onzelfzuchtigheid geslaagd!

 

 

Kinderfeestje

Het was tijd voor een nieuwe Stiefmoeder-Vuurdoop: het eerste kinderfeestje waarvan ik co-host was. Mini werd zes, en om mijn lief nu alleen opgescheept te laten zitten met zeven zesjarigen vond ik wel heel sneu. Bovendien vond ik het leuk om aan Mini te laten merken dat ik meer betrokken wilde raken bij haar leven, en er dus ook voor háár ben, en niet alleen voor haar vader. En dus bood ik aan om het kinderfeestje mede te organiseren.

De voorbereidingen gingen prima: mijn lief had bedacht om een springkussen te huren, dus samen een mooi kasteel uitgezocht, nog wat nevenactiviteiten bedacht (snoephappen! Loomen! Ballonnendans*!), actielijstjes gemaakt, helemaal prima. Het werd wat lastiger toen het over de aanwezigheid van De Ex ging. Zij wilde natuurlijk graag op de verjaardag van haar dochter zijn, en wij wilden haar dat zeker niet ontzeggen, maar we waren er nog niet helemaal zeker van of het wel een goed idee was voor Mini zelf. Zou dat haar niet te veel in de war brengen, hoe het nu precies zit tussen papa en mama? Of haar kinderfeestje verpesten als mama weer weg ging? Na lang beraad besloot mijn lief om De Ex uit te nodigen een uurtje eerder te komen, en haar te vragen dan ook weer op tijd weg te gaan.

In de hele overweging van wat we daar nu mee moesten, was ik vooral bezig met wat A) het beste was voor Mini, B) het beste was voor mijn lief, en C) het beste was voor De Ex. Het was immers haar kinderfeestje, zijn dochter en haar dochter, en dus vond ik dat die belangen voorgingen. Maar daardoor zag ik wel even over het hoofd hoe dat dan voor mij zou zijn. Dus toen De Ex kwam en met redelijk wat bombarie haar moeder-dochtermoment claimde terwijl ik koffie zette en taart sneed, overviel het mij een beetje dat ik me niet helemaal op mijn gemak voelde. In feite was zij te gast, maar wel in het huis waar zij jaren gewoond heeft, en nou was ik in haar oude keuken koffie aan het zetten voor haar… Weird.

Zo’n situatie roept allemaal vragen op waar je van tevoren niet over hebt nagedacht. Zoals wat te doen als één van de kinderen zich in mijn ogen niet goed gedraagt: corrigeer ik ze dan in het bijzijn van hun moeder? Of laat ik het gaan? En wat te doen bij het geven van mijn cadeautje? Kan ik Mini bij mij op schoot nemen tijdens het uitpakken, of stoot ik daarmee De Ex voor het hoofd? Enzovoorts, enzoverder. En het werd nog ongemakkelijker toen de kinderen voor het kinderfeestje kwamen, terwijl zij er nog was. Want aan wie moesten ze zich nou voorstellen, en hoe konden zij weten dat mijn lief en ik het feestje organiseerden, en niet de beide ouders van Mini?

Kortom, gepieker alom, met als resultaat dat ik mij terugtrok en niet echt in mijn ‘gastvrouwrol’ kon (of durfde te) kruipen. Tel daar dan nog zeven hypere zesjarigen bij en je kunt je wel voorstellen hoe ik me aan het eind van de dag voelde… Gek genoeg kwam alle emotie er pas uit toen mijn lief ’s avonds (toen we het feestje met z’n tweeën aan het evalueren waren) tegen me zei dat hij aan me had gemerkt dat ik niet lekker in mijn vel zat, en dat ik heus wel wat meer mijn plek mocht opeisen. Heel fijn dat hij er zo in staat, maar hoe moet ik dat doen dan? Door de tranen realiseerde ik me dat ik in het rijtje van belangen die van mezelf even vergeten was. En hoewel ik er een volgende keer nog steeds achter zou staan dat de belangen van Mini en mijn lief het belangrijkste zijn bij dit soort gelegenheden, zal ik proberen die van mijzelf niet helemaal over het hoofd te zien. Nu dat goede voornemen alleen nog in de praktijk brengen!

 

*Zelfbedachte variant op stoelendans, waarbij we reuzeballonnen op het springkussen gooiden, en als de muziek stopte moesten de meiden een ballon te pakken zien te krijgen. 🙂

De ex, en haar rol in mijn en ons leven

Tja, in een blog over het stiefouderschap mag een post over De Ex natuurlijk niet ontbreken! Want of ik het nu leuk vind of niet, niet alleen de kinderen vormen onderdeel van de package deal: de ex doet dat net zo goed. Immers, zij zal altijd in het leven van haar kinderen blijven. En dus in het leven van mijn lief, die de zorg over de kinderen met haar deelt. En dus in mijn leven, als een soort ex-vormig aanhangsel aan de relatie. Zo simpel is het.

Vreemd genoeg heb ik er juist om die reden nooit zo’n moeite mee gehad. Toen ik aan deze relatie begon was het zo klaar als een klontje dat de ex altijd in beeld zou blijven, en dus heb ik dat altijd beschouwd als een gegeven. Klaar. Ik denk dat ik daar zelfs nog een stapje verder in ga dan mijn lief: in mijn hoofd is er al een veel sterker ideaalbeeld aanwezig van hoe de toekomst er uit zou moeten zien qua communicatie tussen beide ouders en hun partners. Mijn ideale plaatje is een soort multi-ouder-partnerschap, waarin uiteraard de ouders zelf de regie voeren, maar waarin ik als stiefmoeder (en een eventuele stiefvader aan de andere kant) wel mee word genomen in de communicatie.

Terwijl ik nu nog vrijwel geen direct contact heb met de ex, speel ik toch soms al wel een rol in de communicatie tussen mijn lief en haar. En wel als buffer. Dan wijs ik hem af en toe even op haar perspectief, omdat hij dat door oud zeer en boosheid-uit-gewoonte als gevolg van de scheiding niet altijd kan zien. Dus dan probeer ik voorzichtig ook de andere kant van het verhaal een beetje te belichten, en hoop daarmee de communicatie tussen hen weer wat beter te krijgen. In het belang van de kinderen, en ook in de hoop dat dat ons een stapje in de richting van dat harmonieuze stiefsysteem brengt dat ik voor ogen heb. Want daarmee is een goede communicatie tussen de co-ouders uiteindelijk ook in mijn belang.

Hoewel de ex in kwestie niet overloopt van openheid en enthousiasme naar of over ons, hoor je mij niet klagen. Als ik sommige verhalen hoor over bemoeizuchtige of – nog erger – wraakzuchtige exen, realiseer ik me dat wij ons in de handjes mogen knijpen met de situatie zoals die nu is. En durf ik voorzichtig optimistisch te zijn dat dat harmonieuze stiefsysteem op de lange termijn – als alle scheidingspijn en -boosheid definitief zijn weggeëbd – ook echt voor ons in het verschiet ligt.